ช่วงนี้ชื่อ "หมอพร้อม" กลับมาเป็นกระแสอีกครั้ง หลังมีประชาชนหลายรายออกมาโพสต์ว่าพบประวัติการรักษาในแอปฯ ที่ไม่ตรงกับความเป็นจริง บางคนเจอชื่อโรคที่ตัวเองไม่เคยเป็น บางคนพบบันทึกการเข้ารับบริการที่ไม่รู้จัก จนเกิดคำว่า "คีย์ทิพย์" ขึ้นมาในโลกออนไลน์ พี่สยามเองตอนเห็นข่าวนี้ก็รู้สึกเป็นห่วงเหมือนกัน เพราะข้อมูลสุขภาพเป็นเรื่องละเอียดอ่อนมาก ถ้าบันทึกผิดพลาดแล้วไม่ได้รับการแก้ไข อาจกระทบทั้งการรักษาพยาบาลและสิทธิ์ต่าง ๆ ของเราในอนาคต
สำนักสุขภาพดิจิทัลออกมาชี้แจงอะไรบ้าง?
เมื่อวันที่ 15 กรกฎาคม 2569 นพ.วิจักษณ์ กาญจนอุทัย ผู้อำนวยการสำนักสุขภาพดิจิทัล ให้สัมภาษณ์กับสำนักข่าว Hfocus โดยอธิบายว่าระบบ หมอพร้อม หรือ MOPH Digital Health Platform ทั้งหมดเป็นลิขสิทธิ์ของกระทรวงสาธารณสุข และเจตนาหลักคือการ "คืนข้อมูลสุขภาพให้ประชาชน"
จุดสำคัญที่หลายคนอาจยังเข้าใจผิดคือ แอปหมอพร้อมไม่ได้เป็นระบบที่ใครมานั่งกรอกข้อมูลโดยตรง แต่ทำหน้าที่เป็นเหมือน "หน้าต่าง" ที่แสดงผลข้อมูลจากระบบ PHR (Personal Health Record — บันทึกสุขภาพส่วนบุคคล) โดยดึงข้อมูลมาจากหน่วยบริการที่เชื่อมต่อเข้าระบบ ไม่ว่าจะเป็นโรงพยาบาลในสังกัดหรือนอกสังกัดกระทรวงสาธารณสุข
"ระบบหมอพร้อมแสดงผลตามที่หน่วยบริการเชื่อมข้อมูลเข้ามา ไม่ได้คีย์ข้อมูลโดยตรงเข้าแอปฯ" — นพ.วิจักษณ์ กาญจนอุทัย
พูดง่าย ๆ คือถ้าข้อมูลในแอปผิด ต้นเหตุอยู่ที่ ข้อมูลในระบบของโรงพยาบาล ไม่ใช่ตัวแอปหมอพร้อมเอง ซึ่งก็สอดคล้องกับที่กระทรวงสาธารณสุขเคยชี้แจงว่าส่วนหนึ่งมาจาก Human error หรือความผิดพลาดของมนุษย์ในขั้นตอนบันทึกข้อมูล
ถ้าข้อมูลในแอปผิด แก้ได้ไหม?
ได้ครับ และนี่คือสิ่งที่พี่สยามอยากให้ทุกคนรู้ไว้ก่อนตื่นตระหนก นพ.วิจักษณ์ระบุว่าหากพบข้อมูลในแอปหมอพร้อมไม่ถูกต้อง สามารถดำเนินการได้ดังนี้
- แจ้งขอแก้ไข เวชระเบียน (ประวัติการรักษา) ที่สถานพยาบาลที่เกี่ยวข้องตามขั้นตอนที่กำหนด
- เมื่อสถานพยาบาลแก้ไขข้อมูลเรียบร้อยแล้ว ระบบหมอพร้อมจะอัปเดตแสดงข้อมูลที่ถูกต้องโดยอัตโนมัติ
- สามารถแก้ไขได้ทั้งเวชระเบียนแบบกระดาษและแบบอิเล็กทรอนิกส์
กล่าวคือ แอปหมอพร้อมจะแสดงผลตามข้อมูลที่ถูกต้องเสมอ เมื่อโรงพยาบาลปรับปรุงข้อมูลแล้ว
งบประมาณที่ใช้ไปกับระบบนี้เท่าไหร่?
ประเด็นเรื่องงบประมาณก็เป็นอีกสิ่งที่ถูกพูดถึง ตามข้อมูลที่ นพ.วิจักษณ์ เปิดเผย ปีงบประมาณ 2569 มีการจัดสรรงบสำหรับระบบนี้รวมทั้งสิ้น 29 ล้านบาท แบ่งเป็น
- แอปพลิเคชันหมอพร้อม: 5 ล้านบาท
- Line OA สำหรับโรงพยาบาลในสังกัดสำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข 902 แห่ง: 24 ล้านบาท
ผู้อำนวยการสำนักสุขภาพดิจิทัลย้ำด้วยว่างบประมาณดังกล่าวมุ่งเน้นไปที่การบำรุงรักษาและพัฒนาระบบ ไม่ได้เกี่ยวข้องกับจำนวนผู้ใช้งาน การคีย์ข้อมูลของหน่วยบริการ หรือการเคลมสิทธิ์แต่อย่างใด ซึ่งเป็นคนละส่วนกันโดยสิ้นเชิง
หมอพร้อมวันนี้ไม่ใช่แค่แอปโควิดอีกต่อไป
หลายคนอาจยังจำได้ว่าแอปหมอพร้อมเริ่มต้นมาจากยุคโควิด-19 ตอนนั้นใช้หลักเพื่อแสดงผลการฉีดวัคซีนเป็นหลัก แต่ตอนนี้พัฒนามาไกลมากแล้ว กลายเป็น "หมอพร้อม Super App" ที่รวมฟังก์ชันด้านสุขภาพไว้ในที่เดียว ตั้งแต่การดูประวัติการรักษา ผลตรวจ ไปจนถึงบริการอื่น ๆ ที่ช่วยให้ประชาชนเข้าถึงระบบสุขภาพผ่านช่องทางออนไลน์ได้สะดวกขึ้น
วิเคราะห์: เรื่องนี้กระทบคนไทยยังไง?
พี่สยามมองว่าเรื่องนี้มีทั้งแง่ดีและแง่ที่ต้องระวัง ในแง่ดีคือการที่ประชาชนมีสิทธิ์เข้าถึงและตรวจสอบประวัติสุขภาพตัวเองได้ถือเป็นก้าวที่สำคัญมาก เพราะแต่ก่อนข้อมูลพวกนี้อยู่แค่ในมือโรงพยาบาล เราในฐานะผู้ป่วยแทบไม่รู้เลยว่าบันทึกอะไรไว้บ้าง
แต่ในขณะเดียวกัน กรณี "คีย์ทิพย์" ที่เกิดขึ้นก็ตอกย้ำว่า คุณภาพของข้อมูลต้นทาง คือหัวใจสำคัญ ถ้าหน่วยบริการบันทึกข้อมูลผิด แอปก็จะแสดงผิดตามไปด้วย ซึ่งอาจส่งผลกระทบต่อสิทธิ์การรักษาพยาบาลและความน่าเชื่อถือของระบบโดยรวม
สิ่งที่ควรทำถ้าคุณใช้แอปหมอพร้อม
- เข้าไปตรวจสอบข้อมูลของตัวเองเป็นระยะ อย่ารอให้มีปัญหาก่อนค่อยดู
- ถ้าพบข้อมูลผิดปกติ อย่าเพิ่งตื่นตระหนก ให้ติดต่อโรงพยาบาลที่เกี่ยวข้องโดยตรงเพื่อขอแก้ไขเวชระเบียน
- เก็บหลักฐานการรักษาเอาไว้บ้าง เช่น ใบนัด ใบสั่งยา เผื่อมีกรณีโต้แย้ง
- ถ้าโรงพยาบาลแก้ไขแล้วแต่ข้อมูลในแอปยังไม่อัปเดต ลองรอสักระยะหรือติดต่อสอบถามทีมหมอพร้อมโดยตรง
พี่สยามอยากให้มองเรื่องนี้ในเชิงบวกด้วยว่า การที่ประชาชนสามารถ "จับ" ความผิดพลาดได้เพราะมีแอปให้ตรวจสอบ ก็ถือเป็นสัญญาณที่ดีของระบบ ดีกว่าสมัยก่อนที่เราไม่มีทางรู้เลยว่าในแฟ้มประวัติของเราเขียนว่าอะไร
ความโปร่งใสเริ่มต้นจากการที่ประชาชนมีสิทธิ์มองเห็นข้อมูลของตัวเอง และนั่นคือสิ่งที่ระบบหมอพร้อมพยายามทำอยู่ ส่วนจะทำได้ดีแค่ไหน ก็คงต้องติดตามกันต่อไปครับ
