สองประเด็นร้อนในแวดวงราชการและความมั่นคงโคจรมาพบกันในวันเดียว เมื่อ นายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย ออกมาตอบชัดอีกครั้งว่าไม่มีแผนยุบ กองอำนวยการรักษาความมั่นคงภายในราชอาณาจักร (กอ.รมน.) ไม่ว่าจะมีใครเสนอก็ตาม ขณะที่ฝั่งกระทรวงยุติธรรมก็มีข่าวใหญ่ไม่แพ้กัน เมื่อ ครม. มีมติย้าย นางพงษ์สวาท นีละโยธิน พ้นเก้าอี้ปลัดกระทรวง พร้อมดึงคนใหม่จาก ศอ.บต. มานั่งแทน
ยุบ กอ.รมน.? นายกฯ บอกไม่มีทางเกิดขึ้น
เมื่อวันที่ 8 กรกฎาคมที่ผ่านมา ที่สำนักงานปลัดกระทรวงกลาโหม จังหวัดนนทบุรี นายอนุทินให้สัมภาษณ์ถึงกรณีที่ นายวันมูหะมัดนอร์ มะทา ประธานที่ปรึกษานายกรัฐมนตรี ได้เสนอให้ยุบ กอ.รมน. โดยนายกฯ ระบุว่าได้ชี้แจงเรื่องนี้ไปแล้วตั้งแต่วันที่ 7 กรกฎาคม และยืนยันหนักแน่นว่า "ไม่มีทางยุบหน่วยงานดังกล่าวได้" เนื่องจาก กอ.รมน. ถือเป็นกลไกสำคัญที่ช่วยให้รัฐบาลขับเคลื่อนนโยบายด้านความมั่นคงได้อย่างคล่องตัว
"ทราบดีว่านายวันนอร์แสดงความรู้สึกเพราะอยู่ในพื้นที่ 3 จังหวัดชายแดนภาคใต้ อาจจะได้รับแรงกดดันต่างๆ บางทีต้องให้ได้บ่น ได้ระบาย แต่ความเป็นจริงแล้ว กอ.รมน. ก็เปรียบเสมือนสถาบันด้านความมั่นคงที่เป็นหลักดำเนินงานมาเป็นเวลานานแล้ว ผมจะไปปรับความเข้าใจ" — นายอนุทิน ชาญวีรกูล
นายกฯ ระบุด้วยว่าจะเดินหน้าพูดคุยทำความเข้าใจกับนายวันนอร์เพื่อคลายข้อกังวลต่างๆ โดยมองว่าการที่นายวันนอร์แสดงจุดยืนเช่นนี้น่าจะมาจากบริบทของการทำงานในพื้นที่ภาคใต้มากกว่าการตัดสินใจเชิงนโยบายจากส่วนกลาง
พงษ์สวาทลาจากเก้าอี้ปลัดยุติธรรม หลังครบ 4 ปี
อีกประเด็นที่ถูกจับตาไม่แพ้กันคือมติ ครม. ที่รับโอน นางพงษ์สวาท นีละโยธิน ออกจากตำแหน่งปลัดกระทรวงยุติธรรม ไปดำรงตำแหน่ง ที่ปรึกษานายกรัฐมนตรี ฝ่ายข้าราชการประจำ สำนักเลขาธิการนายกรัฐมนตรี ตามที่สำนักเลขาธิการนายกรัฐมนตรี (สลน.) เสนอ พร้อมกันนั้น ยังแต่งตั้ง นายปิยะศิริ วัฒนวรางกูร เลขาธิการศูนย์อำนวยการบริหารจังหวัดชายแดนภาคใต้ (ศอ.บต.) ขึ้นมานั่งเก้าอี้ปลัดกระทรวงยุติธรรมแทน
เรื่องนี้ทำให้หลายฝ่ายตั้งคำถามว่ามีแรงผลักดันทางการเมืองอยู่เบื้องหลังหรือเปล่า พล.ต.ท.รุทธพล เนาวรัตน์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงยุติธรรม ออกมาปฏิเสธชัดเจนว่าไม่มีการเมืองเกี่ยวข้องแม้แต่น้อย โดยให้เหตุผลว่านางพงษ์สวาทจะปฏิบัติหน้าที่ครบ 4 ปี ในวันที่ 18 กรกฎาคม ซึ่งตามแนวทางการบริหารงานบุคคลของข้าราชการ เมื่อครบรอบ 4 ปีก็ย่อมถึงเวลาต้องพิจารณาปรับเปลี่ยน
เมื่อผู้สื่อข่าวถามว่าสามารถต่อสัญญาในปีที่ 5 ได้หรือไม่ รัฐมนตรีรุทธพลรับว่าทำได้ แต่เป็นดุลพินิจของรัฐมนตรีเจ้ากระทรวง และในกรณีนี้ตัดสินใจไม่ต่อเพราะถือว่าครบวงรอบแล้ว
ส่วนคำถามว่านายปิยะศิริที่มารับตำแหน่งแทนมีแรงหนุนทางการเมืองหรือเปล่า รัฐมนตรีรุทธพลยืนยันว่าไม่มี พร้อมเสริมว่านายปิยะศิริเคยปฏิบัติงานในกระทรวงยุติธรรมมาหลายตำแหน่งแล้ว จึงมีความเข้าใจในระบบงานของกระทรวงเป็นอย่างดี
มองจากมุมพี่สยาม — อ่านสัญญาณ ก่อนด่วนสรุป
ถ้าเป็นพี่สยาม ต้องบอกตรงๆ ว่าข่าวแบบนี้ดูเผินๆ เหมือนเรื่องราชการธรรมดา แต่ถ้านั่งอ่านให้ดีก็จะเห็นว่ามีหลายชั้น ทั้งเรื่องความมั่นคงภาคใต้ที่ถกเถียงกันมานาน และเรื่องการโยกย้ายข้าราชการระดับสูงที่ไม่ว่าจะเป็นช่วงไหนก็มักมีเสียงตั้งคำถามเสมอ
ที่น่าสังเกตคือนายกฯ ไม่ได้แค่ปฏิเสธการยุบ กอ.รมน. แต่ยังระบุชัดว่าจะ "ไปปรับความเข้าใจ" กับนายวันนอร์ด้วย ซึ่งสะท้อนว่ามีความต่างของมุมมองระหว่างผู้บริหารระดับสูงในรัฐบาลอยู่จริง และต้องใช้เวลาพูดคุยกันต่อ ส่วนเรื่องของกระทรวงยุติธรรม รัฐมนตรีรุทธพลพยายามยืนยันว่าเป็นไปตามขั้นตอนปกติ แต่คำว่า "ดุลพินิจของรัฐมนตรี" ที่หลุดออกมาก็บอกเองว่ายังมีความยืดหยุ่นในการตัดสินใจอยู่ดี
ผลกระทบที่คนไทยควรติดตาม
- ประชาชนในพื้นที่ภาคใต้ ควรจับตาดูว่าหลังการพูดคุยระหว่างนายกฯ กับนายวันนอร์ นโยบายด้านความมั่นคงในพื้นที่จะมีทิศทางอย่างไร เพราะสิ่งที่ตกลงกันในระดับบนจะส่งผลต่อชีวิตประจำวันของคนในพื้นที่โดยตรง
- ผู้ที่เกี่ยวข้องกับกระบวนการยุติธรรม ไม่ว่าจะเป็นผู้ต้องขัง ทนายความ หรือประชาชนที่มีคดีอยู่ในระบบ อาจต้องรอดูสักระยะว่าการเปลี่ยนตัวปลัดจะทำให้นโยบายหรือแนวปฏิบัติเปลี่ยนไปอย่างไรบ้าง
- ภาพรวมการบริหารราชการ การโยกย้ายข้าราชการระดับสูงในช่วงที่มีการเปลี่ยนแปลงทางการเมืองมักถูกมองด้วยความระแวดระวัง การติดตามผลงานของผู้บริหารชุดใหม่จึงเป็นสิ่งสำคัญในระยะยาว
สิ่งที่ควรรู้ไว้
สำหรับประชาชนทั่วไปที่สงสัยว่า กอ.รมน. คืออะไร ขอสรุปสั้นๆ ว่าเป็นหน่วยงานที่ทำงานด้านความมั่นคงภายในประเทศ ดูแลเรื่องตั้งแต่ภัยคุกคามชายแดนไปจนถึงปัญหาที่กระทบเสถียรภาพของรัฐ หน่วยงานนี้มีมายาวนาน และยังมีบทบาทสำคัญในการประสานงานด้านความมั่นคงทั้งประเทศ โดยเฉพาะพื้นที่ที่ยังมีความเปราะบาง
ในส่วนของกระทรวงยุติธรรม ประชาชนที่มีธุระหรือคดีอยู่ระหว่างดำเนินการสามารถติดตามข้อมูลได้ผ่านช่องทางทางการของกระทรวงยุติธรรม เพื่อให้แน่ใจว่าการเปลี่ยนแปลงผู้บริหารจะไม่ส่งผลกระทบต่อเรื่องของตัวเอง
ข่าวนี้ยังอยู่ในระหว่างพัฒนาต่อเนื่อง โดยเฉพาะในส่วนของการพูดคุยระหว่างนายกฯ กับนายวันนอร์ที่ยังไม่มีกำหนดชัดเจน คงต้องติดตามกันต่อว่าท้ายที่สุดแล้วโครงสร้างความมั่นคงของไทยจะถูกปรับในทิศทางไหน หรือทุกอย่างจะดำเนินต่อไปในแบบเดิม
